>>> Home INTERVIEW LITERARY And the beginning was the word.

Naira Hambardzumyan

And the beginning was the word.

E-mail Print PDF

Մեր հյուրն է բանաստեղծուհի, գրականագետ Նաիրա Համբարձումյանը: Նրա «Ես բառ եմ դարձել» ժողովածուի բանաստեղծությունների տողերից էլ ծնվել են նրան ուղղված հարցերը:

- Ի՞նչ է լինում, «Երբ դատարկվում են հայելիները»:
- Մենության տրտմությունն ավելի է մգանում:



- Ինչո՞ւ «չեն խանգարում իրար ձյունն ու կրակը»:
- Նրանցից յուրաքանչյուրն իր ճակատագիրն ու ճանապարհն ունի:

- «Երկնքի արքայության ուղեգիր ո՞վ պիտի տա»:
- Մենք` մեզ:

- Ո՞րն է այն «լուսամուտը», որ բավական է «մենության փոքրիկ ձեռքերը խաչելու» կամ «արև ունենալու համար»:
- Սերը:

- Ինչո՞ւ է պետք սիրել:
- Ամբողջանալու համար:

- Ինչո՞ւ «չխորհել` ինչպես են ապրում ծաղիկները»:
- Նրանք մարդկանց նման են:

- «Իմ բախտը բերել է, Ես մարդ եմ ծնվել»…
- Որովհետև մարդ էլ կա, մարդ` էլ:

- «Սերը կորցնել Ու հետո գտնել» Հնարավոր չէ՞:
- Հնարավոր չէ:

- Հանդուգն չէ՞` «Կյանքը Այն տողն է, Որ հիմա գրում եմ»:
- Ո՛չ, որովհետև գրում եմ կյանքից, որովհետև տողս շնչում է, հետևապես` ապրում:

- Բանաստեղծությո՞ւնն է, «Որ տանելու է մեզ Սկիզբը դեպի»:
- Բանաստեղծությունն է` բանաստեղծությունից դուրս:

- Ե՞րբ «առավոտ բառի մեջ Նորից արև կլինի»:
- Երբ արդարության մասին միֆը նորից ապրի:

- «Լսո՞ւմ» եք «արդյոք ոտնաձայնը լռության»:
- Լռությունը լսել և հասկանալ ընտրյալներին է տրված միայն:

- Ո՞րն է «Խուան Միրոյի «Երազների գույնը»»:
- Կապույտը, բայց մաքուր կապույտը:

- «Լույսի ու ձյունի խառնուրդը» հաստա՞տ սերն է:
- Այո՛, քանզի այդ խառնուրդից են ծնվում աշխարհի բոլոր մանուկները:

- Ինչո՞ւ վերջակետ չեք սիրում…
- Որովհետև մենք անկախ ենք մեր ապրելու ժամանակից, այն մենք չենք որոշում:

- «Երբ քեզ չեն դիմավորում, Դեռ չի նշանակում, որ դու չես եկել»:
- Բացարձակ ճշմարտություն է, քանի որ հարաբերական է` նա, ով «եկել է», արդյո՞ք եկել է… Ամեն ինչ ժամանակի ուսերին է:

- Ժամանակը բուժո՞ւմ է «բոլոր բաց վերքերը»:
- Բուժում է, ուղղակի պետք է կարողանալ ազատվել ոչ միայն վերքերից, այլև սպիներից:

- «Այս բեմում խաղալուց հոգնել եմ». ո՞ւր եք ցանկանում վերադառնալ:
- Ոչ թե վերդառնալ, այլ նորից սկսել:

- «Երբ հոգիդ մանուշակագույն էիր ներկում, Ի՞նչ էիր կարծում, մանուշակի հոգի՞ ունես…». ո՞ւմ են ուղղված այս խոսքերը:
- Երկերես, յոթնաստառ և հարափոփոխ տրամադրություններով մարդկանց, որոնց ոչինչ չպետք է վստահել:

- Ձեզանից հետո հաստա՞տ ոչինչ չի փոխվի:
- Կփոխվի, իհարկե` ես չեմ լինի, բայց դա գոյության նորմալ ընթացք է:

- «…երազը Տաճար է տանում Նույնիսկ անհավատներին…»:
- Այո, քանզի երազանքները իրականանում են միայն հավատով… Ես հավատում եմ նաև հրաշքներին:

- Փորձում եք «ապրել աղոթքի նմա՞ն»:
- Աղոթքի պես` անընդհատ մաքրվելով:

- «Թեթև սահանքները կյանքի» այդ ինչպե՞ս եք բացում:
- Սահանքները կան, ուղղակի պետք է դրանք բացահայտել կարողանալ:

- «Ես ապրելու ճանապարհ եմ փնտրում այնտեղ, Ուր չկա ոչ մի ճանապարհ»:
- Կյանքն է այդ:

- Կարո՞ղ է հայացքը «տաք» լինել այնքան ու «հասկանալի»:
- Եվ միանգամի ց հասկանալի:

- «Պետք է փնտրել ձևն ապրելու»:
- Ամեն վայրկյանը, ամեն ժամը, ամեն օրը որոնում է, և ապրելու ձևը փնտրելը` որոնման ծես:

- Թուղթը «արժանապատվության զգացո՞ւմ» ունի:
- Պետք է հարգել թուղթը, որի վրա գրում ես: Այն արժանապատիվ է` գրածիդ հանգույն:

- Այդ ե՞րբ է, որ «գորտերը բանաստեղծում են»:
- Երբ բանաստեղծությունը չի ընկալվում:

- Բոլոր «նորածին զգացումների՞ն» է «անհապաղ խնամք հարկավոր»:
- Այո, ինչպես բույսը, երբ նոր ես աճեցնում:

- «Ինչպե՞ս է մեկնաբանվում ճախրը»:
- Արևի ցեղակցության հրկիզումով:

- «Որքա՞ն է Ժայռի քնքշության չափը` Նրա հոգում ծնված ծաղկի նկատմամբ»:
- Իր խրոխտության չափով:

- «Եթե մենակ ես` Ոչի՞նչ ես ուրեմն»:
- Մեկը ոչնչի հանրագումարն է:

- «Ինձ հասկանալն էլ դժվար է…»: Ինչո՞ւ է դժվար:
- Որովհետև ճանպարհը, որով գնում եմ, դուրս է ինձանից:

- Ինչո՞ւ եք լուսին սիրում:
- Լուսինը միշտ խորհել է տալիս:
- Ինչպե՞ս եք «հրաշեկ արևից ապագա սարքելու»:
- Արևը կյանք է, կյանքը` ինչ-որ բան ստեղծել-թողնելու հնարավորություն:

- Դուք բա՞ռ եք դարձել: Ո՞րն է «բառի» բանալին:
- Ի սկզբանե էր ԲԱՆՆ…
Հարցազրույցը` Հայկուշ Շահբազյանի

 

Add comment


Security code
Refresh


* * *

And I will sleep one day
(like an old pre man)
Just
Without the blanket.
And the wind will flap the foliage of the pines,
And the angels will hang from the night with bet eyes far away
In the time of their declension:
And again things will slumber in peace
Until morning
And the process again
Will mix signs to the life.
And there will be no one
To stop my fall,
In the time of declension.

AUDIO


PopUp MP3 Player (New Window)

VIDEO